HAYIR VE ŞER ALLAHDAN'DIR SÖZÜ

Sual – (Âmentü)de (hayrihî ve şerrihî minellahi taâla) deniliyor. Yani hayır da şer de Allah’tan diyorlar. Cevap – Bu söz hadîs mi? Sual – Değil. – Âyet mi? Değil. İmâm-ı A’zam ifadesiyle Ehli Sünnet akîdesine girmiş bir söz. Bu söz herkes için değil. Bu söz, irâdesini tamamen Allah’a teslim eden ve bunun için kendisinden hiçbir fena fiil zuhûr etmeyen insanların söyleyebileceği bir sözdür. İrâdelerini Allah’a teslim eden insanlar, herhangi bir taraftan kendilerine bir şer gelirse, bunu, Allah’tan bilirler ve kendilerine o şerri yapan kimseye kızmazlar, bilâkis acırlar, şefkat ve iyilik ederler. İşte (Hayrihî ve şerrihî minellahi taâla) sözü, bu ahlâka yükselmiş insanların ağzına yakışan bir hikmettir. Aynı söz yüksek bir ahlâk sahibi olmayan ve dolayısıyla nefsine uyarak şer işlemek itiyadında bulunan insanları dalâlete ve fenalığa sevk edecek bir mânâ taşıdığı için, mutlaka tefsîre muhtaçtır. Bu söz, günâh işlemeğe meyyal olan insanları, (mâdem ki hayır da, şer de Allah’tanmış, o halde günâh diye bir şey de olamaz. Vur patlasın çal oynasın) gibi aldatıcı bir mantığa sürükleyerek onların elinden irâdelerini alabilir. İrâdesizlik ise insanı, her fikrin ve teşvikin yularına başını uzatan bir hayvan derecesine düşürebilir. Hâlbuki Allah bize, iyiyi kötüden ayıracak bir akıl ile iyi yola gitmek için bir irâde ve iyinin, kötünün ne olduğunu bildiren bir kitap vermiştir. Emirler veya yasaklar, irâdesi olan ve irâdesini kullanmak mecburiyetinde bulunan insanlaradır. Allah Kur’ân’da delilere ve çocuklara (şöyle yapacaksınız, böyle yapmayacaksınız) diye tekliflerde bulunmuş mu? Demek ki Kur’ân’a nazaran bizim bir irâdemiz vardır ve bu irâdemizi kullanmaya mecburuz. Yani Allah’ta fâni olmayan insanların yaptıkları şer, nefislerinden, hayır ise Allah’tandır. Nefis Şeytandır, Şeytan ise hiçbir zaman hayır işlemez, hep şer düşünür, şer işler. Ne vakit bizim aklımızda şer kalmazsa, nefsimizi öldürürsek o vakit menbâ tekleşir. Böyle olan insanlardan şer tecellî etmez. Onlar irâdelerini Allah’a teslim etmişlerdir. Allah şer işler mi ki onlardan şer tecellî etsin?