SEBEBLERDEN KENDİNİ KURTARABİLMEK

Çok büyük bir imtihandır ve ancak yüksek ruh sahipleri bu imtihanı kazanır. Halbuki bizim cüzi irade ile istediğimiz bir çok şey vukua gelmez. Bu kadar sebeblerine çalışarak vasıl olamadığımız gayelerimizin gerçekleşmemesi ortada iken nedense bu sebeblerden hiç şüpheye düşmeyiz. Sebeb çürük bir şeydir diye suizan bizde oluşmaz. Her muradın husulünü yine sebebden biliriz.
Sebeblerin tamamı kudreti Hak da bir kalem gibidir.hareket ettiren ve yazan Hak Tealadır. O istemedikçe kalem hareket etmez. Şimdi kalemi görürüz bu kalemi hareket ettiren bir el lazımdır diyerek kalemi görüp onu düşünürüz. Kalemi tutan el aklımıza gelmez. Yeryüzü hayatı gökten alır. Sebebler içinde gizli olan Darr ve Nafi esmaları Hak dır. Madem ki zarar ve nef' Hakdandır, o halde niçin sebeblere yapışıp kalalım. Kazancı dükkan açmakta görürsün, ancak nicelerinin bu dükkan açmak sebebiyle iflas ettiklerini görürsün.
"Biz o Zülkarneyn'e her bir şeyden bir sebeb verdik. Binanaleyh sebebe tabi oldu"(Kehf 18/84-85). Mümin sebebe yapışsa dahi ,muradım bu sebebden olur diye cesur laf etmemelidir. Sebebe tevessül ederken ihtiyat ve korku olmalıdır. Kaderde olmayan murad, ne kadar sebebe yapışsan da vücuda gelmez. Kaza ve kaderi ilahi bu suret aleminde eşeği keçi, fenayı iyi, iyiyi fena gösterir.