KAHIR VE LÜTUFLA TERBİYE

 

LÜTUF VE KAHIRLA TERBİYE

Hikaye olunduğuna göre bir şeyhin bir müridi var idi.Şeyh, müridine :”Ebayizidi Bestami’yi görmen , senin şu çalışmandan daha hayırlıdır” dedi.Mürid “Cenab-ı Hakk günde yetmiş defa tecelli ediyor.Hal böyle iken yaratılmış bir adamı görmem nasıl hayırlı olabilir” diye düşündü. Daha sonra beraberce Ebu Yezid’in evine gittiler.Hanımı onun odun taplamaya gittiğini söyleyince , geleceği yol kenarında beklemeye başladılar.Biraz sonra baktılar ki Şeyh Ebu Yezid, vahşi bir arslana odunlarını yüklemiş , kendi elindede bir yılan, aslanı sürüp geliyor.Mürid bunu görünce dayanamadı ve oracıkta can verdi.O zaman EbU Yezid, şeyhe dedi ki;”Müridi hep lütufla terbiey edip, kahr yolun ugöstermemişsin. İşte bu yüzden , beni görünce dayanamayıp ööldü.Bundan sonra müridlerine kahr yolunu da göster”

Üftade hazretleri der ki:”Ebu Yezid , bu yolda hem lütuf , hem kahr cihetini beraber gören bir zat olup Cenab-ı Hakk’ın tecellisine kazhar bir insandıMüridde bu olmayınca , onu gördüğünde tahammül edemezdi.

Mesnevi de şöyle der:

Ben, Hakk’ın8 lütuf ve kahrının aşığıyım.Hayret ki ben iki zıt şeye aşıkım. İnanki dünyadan kurtulup ahirette olmak isterdim.Bülbül gibi , dünyadan kurtulduğum için inleyeyim..Şaşılır o bülbüle ki ağzını açar da,Gülistandaki gülü bırakıp dikeni yer.Bu bülbül değil ateşli bir timsahtır,bütün hoş olmayan şeyler , aşk sebebiyle ona hoş gelir

TERBİYE YERLERİ

 Terbiye yerleri içinde Aile,çevre  dışında Okul,askerlik,hapishane terbiyeleri vardır.Okul terbiyesinde , çocuk öğretmeninden etkilenir.Öğretmen sevgisi haşyete(Allah sevgisine) benzer.Öğretmen hem çok sevilir hem korkulur.

Askerlik terbiyesinin bir özelliği de mecbur tutmak suretiyle insanları tenezzüle alıştırmalarıdır.

Hapishane terbiyesinde ise oraya düşenler , en azından yaptıklarına pişman olurlar.Hapishaneler bir nevi terbiye ocağıdır.Buradaki terbiyeler maddi terbiyelerdir. 

AİLE TERBİYESİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR

 Çocuğunu terbiye etmeyeçalışan bir anne, babanın, çocuğunun o huyları kendilerinden aldığını düşünerek öncekendilerini terbiye etmeleri etmeleri yazımdır.Örneğin çocuğunun karşısında sigara içen bir anne baba, çocuğuna sigara içmemesini söylemesi çocuğu ikna etmez.Ancek kendi bırakmış yahut hiç içmemişse o zaman sözleri çocuğu etkiler.Çocuk yetiştirmek büyük bir fabrikayı idare etmekten zordur.

Konuşmasız ilişki denilen bakışlarla terbiye en etkilidir.

Bazı kimseler çok sık yemin ederler.Söyledikleri yeminin anlamının ne olduğunu bilmeden alışkanlıkla bunları yaparlar

Yemin kelimeleri Vallah, Billah,Tallah'tır.

Vallah , kemalattan vazgeçtim anlamına gelir.

Billah, ilahi terbiyeden yararlanmaktan vazgeçtim anlamına gelir.

Tallah ise risalet nurundan istifade etmekten vazgeçme anlamına gelir.

Bu manalar yemin kelimesinin kolay kolay ağza alınmaması gerektiğini söyler.

ÇOCUKLARIN TERBİYESİ

Çocuk temyiz haddine varınca ibadette anne ve babasına tabi olmalıdır. Anne baba bu yönde emretmelidir. Bu muvafakat etmeye İslam derler. Hadd-i akla erişince islamdan sonra altı şey çocuğa farz olur. Evvela Hüdanın birliğine iman etmeli sonra peygamber hakkında aslı şüphe etmemeli. Peygamber ne söylemişse Hakk'dan söylemiştir. İkincisi emirlere uymak, üçüncüsü yasaklardan kaçınmak. Dördüncüsü tevbe, yani emirlerden birini yapmamak yahut yasaklardan birini işlemek hali sudur ederse terdah içten bir pişmanlıkla tevbe etmelidir. Beşincisi dünya maişetini karşılamak için bir sanat üzerinde çalışmadır. Her kimin imanı zayi olmuşsa şevki tama nedeniyle olmuştur. Haram maldan, şüpheli maldan kaçmalı, zalimden uzak durmalı, söz ve fiilde ihtiyatlı olmalı ihlaslı olmalı riya ve süm'a dan uzak olmalıdır. Bunlar avamın işlemesi gereken halleridir.

DAVET VE TERBİYE NEDİR?

Davet ve terbiye şu değildir: Şakiye saadet bahşederler, kabiliyetli olmayanı kabiliyetli kılarlar, eşyanın hakikatini insanlara gösterirler. Davet ve terbiye odur ki, fena adetleri insanların arasından kaldırırlar. Hayatı ve yaşamayı, maişet teminini kolay ederler. İnsanları birbirine sevdirirler, doğru sözlü ve doğru fiilli ederler. Davet ve terbiye bu olup bundan fazlası değildir. Emri maruf nehyi münker bunun içindir.İnsanların her biri güzel sıfatlar yahut kötü sıfatlar  sahibi olup her birinin bir istidadı vardır. Bu sıfatlar kendileri ile birlikte gelmiş olup tebdili kolay değildir. Denilir ki “Adetleri kaldırmak için gönderildim, sıfatları kaldırmak için değil. Hükümleri açıklamak için gönderildim hakikati açıklamak için değil. Alemde hiçbir şey fena değildir. Her şey yerinde iyidir. Pislikten nefret ederiz amma kendi bedenimiz içindeki pislikler bir iş görürler. Leş insana fena gelirken köpekler, kurtlar için bulunmaz nimetlerdir. Hüdayı Müteal asla fena bir şey yaratmamıştır, hep iyi yaratmıştır.