İBRAHİM ETHEM ÖRNEĞİ

 Ebul Fevaris Şahin b.Şüca el-Kirmani r.a da bir gün ava çıktı. Kendisi Kirman smultanıydı.Dikkatlice av ararken sonunda tek başına bir sahraya düştü.Sahrada bir canavarın üzerine binmiş ve etrafını canavarların kuşattığı bir genç gördü.Canavarlar Kirman sultanını görünce ona doğru koşuştular.Bu genç vanavarları ondan alıkoydu.Genç, Kirman sultanına yaklaşıp selam verdi.ve "Ey Padişah! Bu, Allah'dan ne gaflettir? Dünya ile meşgul olup ahireti bıraktın. Lezzet ve nefis ve heva ile meşgul olup Mevle'nrın hizmetini bıraktın.Allah Teala bu dünya saltanatını onunla kendisine hizmet etmekte yardım görmen için sana verdi.Sen ise bu saltanatı Mevla'dan meşgul olmaya vesile yaptın" dedi.Genç böyle ktonuşmaya devam ederken elinde bir su kabıyla yaşlı bir kadın çıkageldi.Genç bu kabı alıp sudan içti.Kalanını da Kirman sultanına verdi.O da içti.ve " Bundan daha leziz, daha serin ve daha tatlı bir şey içmedim dedi.Sonra o yaşlı kadın ortadan kayboldu.Genç: " İşte bu dünyadır.Allah onu benim hizmetime amade kılmkıştır..Ben bir şeye ihtiyaç duyduğum zaman o şey aklıma gelir gelmez bu yaşlı kadın onu bana hemen hazırlayıp getirir.Şu haber sana ulaşmadı mı ki? "Allah Teala dünyayı yaratınca ona ey dünya, bana hizmet edene sen de hizmet et. Sana hizmet edeni ise kendine hizmet ettir, buyurmuştur."

Kirman Sultanı bu durumu görünce tevbe etti ve yine olanlar oldu.(Bu zatta mana alemi sultanlarından oldu)

İBRAHİM ETHEM'İN MUTLULUĞU

 İbrahim Ethem hazretleri şöyle anlatır: "Ömrüm boyunca dünyada üç mutluluk yaşadım. Bu üç mutluluk sebebiyle nefsimi kahr ettim.Antakya şehrine vardım.Başı açık yalın ayak yürüyordum.Herkes beni kınıyordu. Birisi " Bu efendisinden kaçmış bir köledir; efendisi nerede?" dedi.Bu söz nefsime çok hoş geldig." Ey kaçmış firar etmiş köle ! Barış antlaşması yapıpta efendinin yanına geri gideceğin zaman gelmedi mi? dedim.

İkinci mutluluğum şu idi:Bir gemiye binmiştim.Topluluğun içinde maskara bir adam vardı.Benden daha hakir ve zavallı kimseyi görmüyordu.Sürekli gelir, omuzuma elini kor, sallardı.

Üçüncüsü: Matya şehrinde bir mescitte hasret dizine başımı koymuş, eksik ve noksanlık vadisine dalmıştım.Saygısız, edepsiz bir adam geldi ve bana hakaret etti.Nefsim o anda o hakaretten yok oldu , gönlümde bununla şad oldu.Bu mutluluğu , hakkımda Hakk'ın yüce dergahından saadet hediiyesi , ikramı olarak kabul ettim.

İBRAHİM ETHEM

 İbrahim Ethem hazretleri derki :Bir gün birinin ekininde yürürken  sahibi bana "Ey Öküz" diye bağırdı. Bunun üzerine kendi kendime : " Ufak bir hata yüzünden ismim değişti. Bu hatalar çoğaldığı takdirde Allah Teala marifetini de değiştirir" dedim.

KULLUK

 Kulluk , iradeyi kendi isteğiyle terk etmektir.Çünkü kulların kendilerine aid iradeleri yoktur.

Hikaye edilir ki:İbrahim b.Ethem bir köle satın aldı.Ona:"- Ne yersin" dedi. O da:"-Bana ne yedirirsen(onu yerim)" dedi.İbrahim :"-Ne iş yaparsın?" deyince Köle:"-Beni ne işte kullanırsan (onu yarım)" cevabını verdi.Yine :"-Hangi şeyi yapmak istersin?" diye sorunca köle cevap verdi: "- Efendisinin isteği yanında kölenin isteği nerede kalır?"dedi.

Sonra İbrahim Ethem kendi nefsine  şöyle dedi:

"- Ey miskin! Şu kölenin sana şöylece teslim olduğu gibi,sen ömründe bir saat bile Allah'a teslim olmadın."

İBRAHİM ETHEM

 İbrahim Ethem hazretleri bir gün hamama girmek istemiş ancak hamamcı ücreti ödiyemedieği için girmesine müsade etmemiş.Hazret bunun üzerine ağlayarak:" Şeytanların evine bile bedava girmeme izin verilmiyor, peygamber ve sıddıklerin evine bedava girmeme nasıl izin verilebilir?" demiş.

SALİHLERDEN OLMAK İÇİN GEÇİLECEK ALTI KAPI,

İibrahim Ethem hazretlerine göre salihler mertebesine ulaşabilmek için altı kapıdan geçmek gerekir; onlar da:

1-) Nimet peşinde koşmayı bırakıp , sıkıntıya alışmak.

2- Azameti terk edip tevazuu huy edinmek.

3- Zenginlik ihtirasın'dan vazgeçip , Hakk'ın vergisine şükretmek,

4- Tenbelliği terk edip , çalışmaya devam etmek,

5-Emelleri bırakıp , amellere sarılmak

6-Uykuyu terk edip ,ekseri vakitleri uyanık geçirmek 

İBRAHİM ETHEM'İN AĞLAMASI

 İbrahim Bin Etkhemden hikaye olunduğuna göre, bir gün hamama girmek istemiş, hamam sahibi ücretsiz sokmamış ve :"-Şeytan evine ücretsiz sokmuyorlar, enbiya ve sıddıklerin evine nasıl olur da ücretsiz sokarlar? dedi.

İBRAHİM ETHEM'İN MEZARI

İbrahim Ethem hazretleri 778 yılında Lazkiye yakınlarında ,sahilde,Cebele isimli şehirde vefatetmiş olup kabri ziyaretgahtır

İBRAHİM ETHEM'İN ÜÇ MUTLULUĞU

 İbrahim Ethem (k.s) ‘den şöyle anlatılır:Ömrüm boyunca dünyada üç mutluluk yaşadım.Bu üç mutluluk sebebiyle nefsimi kahır ettim.Antakya şehrine vardım.Başı açık yalın ayak yürüyordum.Herkes beni kınıyordu.Birisi “Bu efendisinden kaçmış bir köledir, efendisi nerede?” dedi.Bu söz nefsime çok hoş geldi.”Ey kaçmış firar etmiş köle !Barış antlaşmasını yapıpta efendinin yanına gideceğin zaman gelmedi mi?” dedim.

İkinci mutluluğum şu idi:Bir gemiye binmiştim.Topluluğun içinde maskara bir adam vardı.Benden daha hakir ve zavallı kimseyi görmüyordu.Sürekli gelir, omuzuma elini kor, sallardı.

Üçüncüsü : Matya şehrinde bir mescitte hasret dizine başımı koymuş , eksik ve noksanlık vadisine dalmıştım.Saygısız,edepsiz bir adam geldi ve bana hakaret etti.Nefsim o anda  o hakaretten yok oldu,gönlümde bununla şad oldu.Bu mutluluğu , hakkımda Hakk’ın yüce dergahından saadet hediyesi, ikramı olarak kabul ettim.. 

GIYBET EDENLERİ AZARLAMAK

İbrahim Ethem,yanında gıybet edenleri acımasızca azarlayanlardandı.Bir keresinde davetine gittiği adamın birisini çekiştirdiğini görünce:”Biz, etten önce ekmek yiyen insanlara söz vermiştik.görüyorum ki sizler ekmekten önce et yiyorsunuz” der ve ağzına tek lokma koymadan geri döner.

KALABALIKLARIN TEHLİKESİ

Hz.Ali efendimiz Kufe mescidine girdiğinde  bir kıssahan’ın etrafındakilere kıssa anlattığını görünce :”-Bu ne yapıyor?” deyince çevresindekiler “Hadis aktararak konuşma yapıyor deyince :”Aslında onun amacı “Ben falanım,beni tanıyın”demek istiyor(yani şöhret peşinde )der.

İbrahim b.Ethem,Evzai’nin ders halkasının kalabalıklığını görünce :”Eğer bu kalabalık Ebu Hüreyre’nin çevresinde oluşsaydı, o bile bunun altından kalkamazdı”der.Evzai bu sözleri duyunca o günkü dersi bırakır.

Alkame (r.a) ye:”Oturup bize öğüt versen böylece sevap kazansan olmaz mı?” dediklerinde  şöyle mukabelede bulunur:”Konuşmacı, netice itibarıyla konuşmasını zararsız kapatmaya hiç razı olur mu?(Yani konuştukça açılır, açıldıkça konuşur ve derken felakete sürüklenir)

Bişr el-Hafi (rh)hadis rivayetini terk edince  kendisine :”Kıyamet günü Rabbin sana “Neden Peygamber Muhammed’in hadislerini aktarmayı bıraktın?” diye sorulduğunda ne cevap vereceksin? Diye soranlara şu secabı vermiştir:”-Rabbim! Sen o hususta benim ihlaslı olmamı emretmiştin, ben nefsimi yokladığımda onda samimiyeti bulamamıştım.

Süfyan es-Sevri  cemaata vaaz ettiğinde sözlerinden ve çevresinde toplananların kalabalığından ötürü nefsani bir zevk hissettiğinde korkarak birden yerinden fırlar, konuşmayı bırakır ve “Allah’a sığınırım, farkında olmadan yakalandık!” dermiş

RİYAKARLIK ZİRVELERİ

Fudayl b.İyaz (ks)diyor ki:"Biz bir takım insanlara yetiştik ki onlar yaptıklarıyla riyakarlıkta bulunuyorlardı.Şimdi ise insanlar yapmadıklarıyla mürailik taslıyorlar ! "
İbrahim b.Ethem şöyle diyordu:İnsanların kendilerini hayırla yad etmeleri sevdasına düşen kişi ne Allah'dan korkmuştur ne de ihlasla amel etmiştir.
İkrime (ra) diyor ki:"İyi niyeti çoğaltınız, çünkü riya niyete nüfuz edemez."
Ayak takımı kimdir? sorusuna İbni Mübarek:"İlimleri,amelleri  ve dinleri ile dünyalık elde edenler!"şeklinde cevap vermiştir

İBRAHİM ETHEM'DE RİYA KONUSU

İbrahim b.Ethem şu hususa dikkat çekiyordu:"Kardeşine oruçlu olup olmadığını sorma.Çünkü oruçluyum derse nefsi bundan hoşnut olur.Oruçlu değilim derse nefsi üzülür ki her ikisi de riyakarlık belirtisidir.Kaldı ki bu tür sorular, hem kardeşini utandırma hem de onun gizli kusurlarına vakıf olma gibi sakıncalar iç ermektedir.

İBRAHİM ETHEM

İbrahim ethem (k.s)şöyle demiştir:"Kabe'yi tavaf edilmediği bir zmanda boş bulmak ve bir hacetimi isemek için fırsat kolluyrdum.Bulamadım.Nihayet bir gece şiddetli bir yağmur yağdı.Kabe boşaldı.Tavaf ettim ve elimle Kabe'nin kapısının halkasını tutup hata ve günahlardan muhafaza diledim.Şöyle bir nida geldi.Kimseye vermediğimiz bir şeyi istiyorsun.Ben ismet/masumluk verecek olsam ,gaffarlık,gafurluk,rahmanlık ve rahimlik denizlerim ne olacak?"Bunun üzerine "Allah'ım günahlarımı bağışla dedim."Şu sesi işittim:"Dünyada bizimle konuş ve kendinden bahsetme;çünkü başkaları senden bahseder"
Ethem oğl şöyle dedi:"On beşyıl meşakket çektim ve sonunda şu nidayı işittim"Kul ol, rahat et"Yani hem dünyada hem ahirette rahatlık Mevla'ya kullukta , en aşağıdan en yukarıya masivadan yüz çevirmektir.O halde dünyaya ve Mevla'dan başkasına kul olana dünyada da ahirette de rahatlık yoktur.

İLK VURUŞTA AFFETMİŞTİM

iBRAHİM B.ETHEM'E HÜKÜMDARIN EVİ SORULDU.O DA KABRİSTANI GÖSTERDİ.BUNUN ÜZERİNE SORAN ASKER CEZA OLARAK ONU DÖVÜP BAŞINIYARALADI.SONRA ONUN İBRAHİM ETHEM OLDUĞUNU ANLAYINCA AF DİLEDİ.İBRAHİM B.ETHEM DEDİ Kİ:"BEN SENİ İLK VURUŞTAAFFETMİŞ VE KENDİ KENDİME ŞÖYLE DEMİŞTİM:ALLAH7A ASİ OLAN ZALİM BAŞA VUR!

VELİLERİN HALLERİNDEN

Abdullah bin el-Ferec (k.s.) demiştir ki:
“İbrâhîm bin Edhem (ö. 161/778 [?]) kuddise sırruhun bir hâlet-i kerâmetine
muttalî oldum (bir kerâmetini gördüm) ki Şam’da bir bostanda arkası üzere yatarlar idi.
Ve bir hayye (yılan) dahî yanında durup ağzına almış olduğu bir nergis (ile İbrâhim
Edhem’in -k.s.-) yüzüne konan sinekleri kovar idi. Tevekkülü ne derecedir ki (sineği bile
bir yılan kovuyor hâle gelmiş)”
Zünnûn el-Mısrî (ö. 245/859 [?]) kuddise sırruhun sülûkuna bâis (tarîkata
girmesine sebep) bu harika (olay) olmuş ki bir âmâ tayr (kör kuş) görür… Biri altın ve
biri gümüş çanak gâipten kuşun… Birinde su birinde buğday önüne konuldu ve ba’dehû
gâip olduğunu (ondan sonra kaybolduğunu) gördüm buyurmuşlar.
Ebû Abdullah el-Herevî’den mervîdir ki Fudayl bin İyâz (ö.187/803) ile kuddise
sırruhümâ Cebel-i Ebî Kubeys’de (Kubeys Dağ’ında) beraber bulunduk idi. Bana:
“Ey Abdullah! Bir racül (adam) Hak Teâlâ’ya tevekkülde sâdık olsa şu cebele
(dağa) hareket kıl dese, hareket eder” dedi ki onda Hüdâ’ya kasem ederim ki Cebel-i Ebî
Kubeys (hemen) hareket etmekte oldu. Bu hâli Ebu’l-Fudayl gördükte:
“Ey cebel! Senin hareketini kastetmedim” deyince sâkin oldu.

ALLAH DOSTLARININ VASİYETLERİ

İbrâhîm bin Edhem (ö. 161/778 [?]):
“Cebel-i Lübnan’da zümre-i ricâlullah ile musâhip oldum (Allah -c.c.- dostları ile
arkadaşlık yaptım). Vasiyet(ler)i bana (şu oldu:) Ebnâ-yı dünyâya rucû eder isen
(dünyâya meyledenlerle berâber olursan) onlara dört hikmetle va’z ve nasihat eyle kim ki
ekli iksâr eder ol ibâdet lezzetin bulmaz (çok yiyen ibâdetten lezzet alamaz) ve kim
nevmi iksâr eder ol ömrün bereketin bulmaz (uykuyu çoğaltanın ömrü bereketli olmaz)
ve kim kelâmı iksâr eder onun kalbi meyyit olup hayat bulmaz (çok konuşanın kalbi ölür)
ve kim halkın rızâsın talep eder ol rızâ-yı Mevlâ’yı bulmaz (insanları memnûn eden
Allah’ı -c.c.- memnûn edemez)”

İBRAHİM ETHEM'E YAPILAN EZİYET

İbrâhîm bin Edhem (ö. 161/778 [?]) rahmetullâhi aleyh demiştir ki:
“Müddet-i ömrümde (ömrüm boyunca) üç mevzîde begâyet mesrûr olmuşumdur
(üç yerde çok sevinmişimdir). Üçüncü surûrum (sevincim) budur ki bir gün bir duvar
dibinde câlis idim (oturuyordum). Bir adam gelip, kamışını eline alıp bana:
“Ey şeyh! Al sana gül suyu” deyip üzerime tebevvül etmiştir (işemiştir). Ondan
bana bir surûr (sevinç) gelmiştir ki hiç öyle mesrûr olduğum yoktur (hiç öyle
sevinmemişimdir).
Dün gitti gelmez ve yarına îtimâd olunmaz (güvenilmez). Bu günü ganîmet bil ki
bu da gider kalmaz.

İBRAHİM B.ETHEM

İbrâhîm bin Edhem (ö. 161/778 [?]) kaddesallâhu sırrahu’l-azîz yüz altmış bir

(161) Salı Lazkiye kurbunda (yakınında), sâhilde, Cebele nâm (adlı) medînede (şehirde)

rıhlet (öldü) ve onda defn olunmuştur. Ve kabri ziyâretgâhtır.

İbrâhîm bin Yessâr’dan menkûldür ki; İbrâhîm bin Edhem’e sülûk ve tecrîdine

bâis ne oldu (yâni İbrâhîm bin Edhem’in tasavvuf yoluna girişinin sebebi neydi) diye suâl

eylediğimde

“Sana evlâ (uygun) olan, bu suâlin teğayyürüdür (değiştirilmesidir yâni başka

soru sor)” deyip söylemek istemedi. Lâkin ben ilhâh (ısrâr) etmemle nihâyet müsâde

edip:

“Ben melûk-i Horasan’dan idim ve sayd ü şekkârı (avlanmayı) severdim”DİYEREK MEŞHUR OLAN HİKAYESİNİ ANLATTI

DÜNYA SEVGİSİ

Mâlik bin Dinar (ö. 131/748’den önce) rahimehullâhü teâlâ dedi ki:
“Muhakkak ki hastalık doruğa çıktığında, yemek ve içmek iyi gelmez. Bunun gibi
(bir kişi) kalp dünyâ sevgisine tutulursa nasihatler ona fayda vermez”
İbrâhîm bin Edhem (ö. 161/778 [?]) rahimehullâhü teâlâ bir duâsında dedi ki:
أللھم یا حاسب السماء أن تقع على الأرض إلا بإذنھ أحبس عن إبراھیم 46
“İzni ile semâyı yere düşmekten koruyan Allahım! İbrâhîm’i de günâhlara düşmekten tut