GIYBET NEDEN KÖTÜDÜR?

 Gıybette hukuka, insanın hakkına tecavüz vardır.İnsanın malını çalan, canına kasteden, ırzına namusuna musallat olan kimsenin adı canidir.Gıybette insanın manevi şahsiyetine taarruz ve tecavüz vardır.O şahıs burada olsa , münakaşasını yapar  kendini müdafa eder.Ama ortada olmadığı için İslam o şahsın yokluğunda , onun manevi kıymetini korur.İnsanlar cemiyetlerde , şerefle ,iitimatla , isimle yaşar.Ardından konuşulunca manen kaybı olur, şahsiyeti zarar görür .Onu sevenler: Allah Allah yahu biz bu adamı severdik, demek ki sevilecek insan değilmiş, diye düşünür.İslam , bir kimseye, böyle bir manevi zarar vermeyi ölü kardeşinin etini yemekle bir tutuyor.

Nefsi emmare , bizi günahlara sevkeden şeytan , Müslüman kardeşimizin kötü taraflarını gösterir.Yine şeytanın ikinci bir hilesi daha vardır:"Zeyyene lehumüşşeytanü a'malehum "Günahkarlara, asilere, günah işlemekten korkmayanlara  şeytankötü işlerini yaldızlar da iyi gösterir, onlardan zevk alırlar.

Yaptıkları bu kötü işlere sevap boyası sürüp güya bu sözleri insanlar kötü şahsı bilsinler de ona aldanmasınlar diye sevap gibi telakki ettirir.

BU ORUÇTAN NE ANLADIK

 Bir Genç Efendimiz SAV in yanına geldi ve :"Ya Resulallah! Annemle bazı komşu kadınlar nafile oruç tutuyorlar" dedi.Efendimiz "Ne iyi ediyorlar, maşaallah, barekallah" buyurdu. Genç:

"Ala yün eğirip , bizde otururken konuşmalarını duydum.Baktım ki , hep diğer komşu kadınlar hakkında konuşuyorlar, onları, şöyle olmuş öyle yapmış diye çekiştiriyorlar"

Genç sahabinin bu sözleri üzerine Peygamber SAV:"Biz bu oruçtan ne anladık.Allah'ın helal kıldığı yemeği yemediler, helal kıldığı suyu içmediler; ama haram kıldığı ölü Müslümanların etinden yediler.."

TARİFLER

 

 

TARİFLER

HASED: Zeval bulmasını istemek.

. Burada bilerek ve bilmeyerek hakkın takdirinden, çizdiği ve arzuladığı değişmeyen nizamın ince yolundan uzaklaşmak duygusudur.Yaratılışta bu duygu mevcuttur.Ateş olan yerde nasıl duman ve ısı gelirse ki bu ateşin icabıdır;ateşten nasıl duman çıkarsa haset duygusundan da(nazar) çıkar ki bu hasedin görünmeyen elektronik bir tesiridir.İnsanda bulunan Hakk’ın güçlerini hayra değil de şerre kullanmak olur.Nazar haktır.Deveyi kazana insanı mezara götürür.Hased, cehennem ateşidir.Hased insan cehennemdedir hadisi şerifi vardır.Komşunun tavuğu komşuya kaz görünür bunun halk nezdindeki darbımeselidir.

 

GIPTA: Bir kimsenin nail olduğu nimete onun zevalini istemeksizin nail olmayı arzu etmek

GIYBET:Bir kimse hakkında işittiği zaman hiddet ve müteessir olacağı sözleri söylemek..

 

 

AKIL NEDİR?

Akıl.İdrak, şuur,Tefekkür.Düşünce.zihin.İz’an.Zeka.Deha .Mantık.Zan ,mülahaza…Bütün bu kelimeler farklı manaları izah etse de akıl dediğimiz en büyük nimetin ayrılmaz tezahürlerinin isimleridir.Lüğata bakarsak:

ZAN:SezmeEmmareden hasıl olan bilgi.Kati olmayan ilim.mantık ve kabul etmek arasındaki mesafeye yaklaşmak arzu, veya uzaklaşmak isteğine de zan denir.Efendimiz hüsnü zan ediniz buyurur.Bu aklın hududunu çizen ve insanı küfre götürmeyen ilahi bir hassadır

ZİHİN:Hafızanın kuvveti

İZ’AN:Anlayış,hissediş

HAFIZA:His olunan şeyin eserini zihinde hıfzeden kuvvet.Ezberleyip unutmamak kuvveti.

İDRAK:Aklın anlayıp evet dediği zaman o şeyin kabulü.Anlamak, anlaşılmak.

ŞUUR:Duyma,hissetme.Anlama.Bilme perdesi

İRADE:Dilemek .İstemek.Yapmak

MANTIK:Fikrin doğru yanlışını anlama

ZEKA:İnsanda idirak maddesi olan ilahi lütuf.Anlayışta tezlik.Bu hassa Allah tarafından insana verilmiş bir hediyedir.

Akıl nedir? Diye bir sual sorulsa lüğatlar ve tarif edenler aklın yaptığı, bildiği şeylerin tarifidir.Her canlıda akıl vardır.Ancak derece derece.Fakat hudutludur.Hudutta durur.

Cenab-ı Hakk tarafından beşere verilen doğru ve yanlış terazisiKendisine düşünce ve tefekkür için hudutlar çizilmiş ise de serbest bırakılmıştır.Serbestiyette de sonunda mesuliyet verileceğinden tefekkür, düşünce ve akıl arasında mantık denilen duyguyu sokmuştur.Mesuliyet ve tekellüfde insanların tahammül hudutları içinde takdir edilmiştir.

İSLAMIN EMRİNE UYMAK RAHATLIKTIR

 Kamuoyunda dezenformasyon yasası olarak bilinen yasa 1 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girecektir.Bu bilhassa sosyal medya aracılığı ile yapılan yorumlar yahut yapılan yorumları destekleyenleri yakından ilgilendirir."Topluma kin ve nefreti yaymak ve düşmanlığa tahrik" kavramları içine sokulmayacak hiçbir beyanat yoktur.İslam gıybeti ve suizannı yasaklamıştır.Sosyal medya üzerinden gıybet ve suizan sınırları içinde kalacak her türlü paylaşım kolaylıkla bu kanun kapsamında değerlendirilip kişileri sanık konumuna getirecektir.Tutuklama, hapis gırla gidecek ve arkasından tazminat davaları gelecektir.Zaten siyasiler içinde bu işi ticarete döken yaklaşımlar mevcuttur.Müslüman uyanık olmalıdır.ve İslamın yasakladığı fiillerden uzak durmak rahatlıktır.Sükut asla "hakikat karşısında susan dilsiz şeytandır" kapsamında değerlendirilemez.Sazan balığı konumuna düşmemek gerekir.

GIYBET

Kişi gördüğünü söylerse gıybettir.Görmediğini söylerse bühtandır(iftiradır).İnsan kötü zevalini kendi diliyle hazırlar.Zira diğer organlar ona bağlıdır.

GIYBETİN DAYANILMAZ CAZİBESİ

İnsanın içinde cazibe(çekim,mıknatıs) kuvvetleri vardır.bunlar nefsin emmare seviyesinde ziyade kuvvetlidirler. Bu çekimlerden biriside gıybet(dedikodu) etmektir.Gıybet, bir insanın yüzüne söylemeyeceğin şeyleri gıyabında söylemektir diye tarif ederler. Merak,tecessüs(insanların gizlilerini araştırmak) bu cazibeye enerji veren kaynaklardır.İlmi keramet denilen teknoloji devrinde iletişim araçları gıybete ziyadesiyle imkan vermektedir. Kitle iletişim araçları  ve görsellikleri ihtiva eden akıllı telefonlar bu hususta vazgeçilmez araçlardır. Nefsi tatmin etmenin,insanın kendi kabiliyetlerini pazarlamanın yahut nefsinin üstünlüğünü anlatmanın en yaygın araçlarıdır. Bugün bir hayat boyu belkide karşılaşmayacağın, görmediğin, tanımadığın birisinin sosyal medya denilen vasıtalarla gıybetin yapman çok kolaylaşmıştır. Bu büyük tehlike içinde sosyal medyayı kullanıp temiz kalabilmek ancak "Pehlivan" tabiatlı kimselere mahsus olup bunlarda toplum içinde bir elin parmakları kadardır. Günah parmaklarımızın ucundadır. Sokak,pazar dolaşmaya gerek yok. Dünya elinin içindedir.

GIYBET,

Bir Melami veli'nin huzurunda bulunanlardan bir zât şöyle dedi: – Sizi hiç tanımadıkları halde, hakkınızda çok fena şeyler söylüyorlar. Hâlbuki Allah ve Peygamber: “Gıybet, dedikodu etmeyin!”; hattâ “Tecessüs bile etmeyin”; “Gıybet etmek, ölü kardeşinin etini yemek gibidir” diyorlar. Diğer bir zât da: – Ayşe, ortaklarından biri için “boyu kısa” demiş de, Hz. Muhammed: (Bu söz koca bir denizi bile kokutur.) demiş. diyerek ilk konuşanı te’yid ve tasdik etti. Bunun üzerine hazret şunları söyledi: Kime “kötü!” diyorsak, onun haberi olmasa bile, Allah’ı incitmiş oluyoruz. Çünkü Allah, her kulunu severek yaratmıştır. Biz onun kullarına “kötü” dersek râzı olur mu? Bu dedikodu ahlâkını Kur’ân yasak etmese bile, aklen ve vicdânen düşünelim, iyi bir şey midir bu? İlâhî aşkın lezzetini alan bir insan, bir daha dedikodu etmez. Mamâfih onları, hoş görmeli. Bilseler, bizi yakından tanısalar, hakîkat olmayan şeyleri bize isnâd ederler mi? Siz niçin onlar gibi söylemiyorsunuz? Çünkü tanıdınız ve anladınız. Onlar da sizin bilginize ve görgünüze sahip olsalardı, bu kötü sözleri söylemeyeceklerdi. O halde onları hoşgörelim. Hoşgörmek ve affetmek büyük bir fazîlettir. Fazîlet karşısında dağlar bile erir. Öteden beri böyledir. Tasavvuf ahlâkına uyanlar aynaya benzerler; yani parlarlar. Parlayan bir şeyi ise herkes görür. Öbür tarafta hertürlü fenalığı yapan bir insanı kimse görmez de, tasavvufçuların her hareketi göze batar. Karanlıkta kimse kimseyi göremez. İnsanlar birbirlerinin yüzlerini ve kendi yüzlerini ışıkta, aynada görürler.

GIYBETİ NEFSİMİZDEN UZAKLAŞTIRMAK

Kolay gibi görünen ancak uygulamaya kalkışıldığında zor olan bir husus. Gıybetin altında nefsin emmarenin hilesi mevcuttur. Cünkü gaflete düşüp kendinizi büyük görme hastalığı vardır."Gıybeti nefsinden uzaklaştıran Allah'ın rahmetini kazanmış olur" buyrulmuştur. Herhangi bir kimse gıybete sebep olacak bir harekette bulunursa , o kimse suçun ortağı olmuş olur. Yine bir kimse bir gıybeti duyar ve bunu yapanı uyarmazsa , o suçun ortağı olmuş olur. Hak Teala gıybeti duyanlarla ilgili olmak üzere Maide suresi 41 ayetinde buyurur:"Ey Peygamber! Kalpleri inanmamışken, ağızları ile 'inandık' diyenler, yahudilerden yalana kulak verenler ve başka bir topluluk hesabına casusluk yapanlardan inkara koşanlar seni üzmesin.Sözleri asıl yerlerinden değiştirirler de 'böyle bir fetva size verilirse, alın, verilmezse kaçının' derler. Allah'ın fitneye düşmesini dilediği kimse için , Allah'a karşı senin elinden bir şey gelmez. İşte onlar Allah'ın kalplerini arıtmak istemediği kimselerdir. Dünyada rezillik onlaradır.Ahirette de onlara büyük bir azap vardır" Bu kötü huy, dedikodu ve gıybet yüzünden, müslümanlar arasında kin, nefret, birlik ve beraberlikte dağılma, tefrika artmış bulunmaktadır. Gıybet edenler bunu suyu içmek gibi önemsiz görüyorlarsa da Allah(CC) katında en nefret edilecek suç olduğunu bilmelidirler. İnsanın en dikkat edeceği şey; gaflet ehlinden, bidatçilerden, yalancı ve hilekardan, şerden, zulümden uzaklaşmaktır. Bu gibilerle dostluk ve yakınlıktan kaçınmalıdır.

BİR GIYBET TÜRÜ

Büyük sufi Ebu Said Harraz. Mısır'a geldi. Ona :"Ey kavmin efendisi niçin nasihat etmiyor ve söz söylemiyorsun?" dediler.
O da:"Bunlar Hak'dan uzaklaşmış kişilerdir. Haktan uzaklaşmış kişiler meclisinde Hakk'ı zikretmek ise gıybettir."

HARAMİLİK GIYBETTEN İYİDİR

Bir gün birisi :"Haramilik gıybetten daha iyidir.." dedi.Arifin birisi, bunu latife olarak söylenmiş sonda ve sözü söyleyene:"Dostum, saçmaladın.Bu söz bana tuhaf geldi.Haramilikte iyilikmten yana ne gördün ki; onu gıybet üzerine tercih ediyorsun?"


Cevap olarak şöye dedi:"Haramiler babayiğit insanlardır.Bir kervan görünce ona saldırır,çekişir, boğuşur,yenerler,vurgun yaparlar,para mal kazanıp keselerini doldururlar, bol bol yaşarlar.Fakat biçimsiz, biçimsiz, maymun, sinsi gıybetçiler ne yaparlar:Gıybet defterlerini karartıp, bir şey kazanamazlar."
Bir talebe üstadına dert yanar:Efendim,size talebelik yapan filan arkadaşım çok kıskanç.Ben hadisi şerifin manasını verdiğim zaman o habisin içi karmakarışık oluyor"
Üstad nasihat eder"Arkadaşının hasudluğu hoşuna gitmedi.Pek ala ! Gıybetin iyi bir şey olduğunu sana kim haber verdi?Eğer o kıskançlık cihetinden cehennem yolunu tutdu ise, sen, de başka bir yoldan ona yetişeceksin!.."
Bir genç Haccac hakkında "Bu herif hunhardır,gönlü kara taş parçası gibidirYarabbi Halkın hakkını bu zalimden al"dedi.
Güngörmüş yaşlı bir ihtiyar bu sözü işitince:"Evet oğlum, Haccac'dan mazlum, miskin insanların haklarını, başkalarından da niçin gıybet ettin diye Haccac'ın  hakkını soracaktırlar.Sen ondan, onun zamanından el çek! Çünkü zaman onu mağlub edecektir.Bana gelince , ben ne onun zulmünü beğenirim, ne de senin gıybetini"
Gıybet edilmeleri caiz olanlar ise:
Birincisi, halka zararı dokunan  ve halkın ayıpladığı yolda giden padişahtır.Halkın ondan sakınmaları için , o padişaha ait olan sözleri, işleri, ötede beride nakletmek caizdir.
kincisi hayasız insanlardır.Bunların kötülüklerini örtmek caiz değildir.Çünkü zaten perdeleriri kendileri yırtmıştır.Böyle hayasız fasık kimseyi havuza düşmesin diye muhafaza etme.Çünkü o kendini başka tarafta kuyuya atar.
Üçüncüsü eğri terazili yalahcıdır.Bu gibilerin kötü işlerine dair ne varsa söyle.

GIYBETTE GÜNAHA ORTAKLIK

Gıybet edenle, gıybeti dinleyen; günahda ortaktır."El muğtabü vel müstemi'u şeriykani fil'ismi" buyurulmuştur.
Yine bir hadisi şerifte:"Gıybet eden, tevbe etmeden ölür ise en evvel cehenneme girer. Tevbe edip de ölürse en sonra cennete girer" buyurulmuştur.

GIYBETTEN SAYILMAYAN HUSUSLAR

 Üç kişinin gıyabında kötülüklerini konuşmak haram olan gıybetten değildir.Zalim hükümdar, işlediği haramı açıklayan fasık ve dinde olmayn bir şeyi dindenmiş gibi gösterip insanları bidate çağıran kimse.

GIYBET EDENLERİ AZARLAMAK

İbrahim Ethem,yanında gıybet edenleri acımasızca azarlayanlardandı.Bir keresinde davetine gittiği adamın birisini çekiştirdiğini görünce:”Biz, etten önce ekmek yiyen insanlara söz vermiştik.görüyorum ki sizler ekmekten önce et yiyorsunuz” der ve ağzına tek lokma koymadan geri döner.

GIYBET

Ebû Kılâbe (Abdullah bin Zeyd) (ö. 104/722) radıyallâhu anh demiştir ki:

“Muhakkak ki gıybet, kalbin hayır duvarlarını yıkar, helâk eder”

Ebû Turâb en-Nahşebî (ö. 245/859) rahmetullâhi teâlâ der ki:

“Gıybet, yalancı kurrâların (Kur’ân okuyucuların) meyvesi, müttakîlerin

çöplüğüdür”