YASAK OLANLAR/LEDÜN İLMİ

 Allah Tela iman  ehline, ledünni ilimleri  ve eşyanın hakikatlarını sorarak öğrenmeyi yasaklamıştır.Çünkü bunlar kal ilimlerinden değil hal ilimlerindendir.Hak Teala buyurmuştur:"Ey İman edenler! Açıklandığında hoşunuza gitmeyecek şeyleri sormayın.Eğer Kur'an indirilirken onları sorarsanız size açıklanır.Allah onları affetmiştir.Allah çok bağışlayıcıdır,halimdir"(Maide101)

Hakikatlara söz ile yapılan açıklamalarla ulaşılamaz.Heva, vehim ve hayalin afetleri ile karmakarışık olan akıl şüpheler içine düşer  ve sonuçta felsefeciler gibi şüphe bataklıklarında helak olunur.Akılların idrakte zorlandığı konularda doğru yol ararken şeytan devreye girer ve ayakları kaydırır.Bu tür insanlar ilahi ilimlere dair yazdıkları kitaplarda pek çoklarınıda helaka sürüklerler.Bazıları akaid ilmine de bu işte bulaşarak itikadi konulardada delalet düşüp başkalarını da delalete düşürürler.

Hakikatlarailişkin ilimler sözlü olarak öğrenilemez. Allah Teala peygamberlerine bu ilmi hal olarak aktarmıştır."Böylece biz İbrahim'e göklerin ve yerin melekutunu , büyük ve muhteşem varlıklarını , göesteriyorduk"(Enam 75)

Ashab-ı Kiramın Hz.Peeygamber ile olan münasebeti de farklı değildi.Resululah onlara kur7anı söz ile ; hikmeti ise sohbet ve nefislerinin ve ahlakın kirlerinden tezkiye yoluyla , hal ile öğretiyordu.Allah Teala onun hakkında :"Müminlere kendi içlerinden , onlara Allah7ın ayetlerini okuyan, kendilerini temizleyen ve kendilerine Kitap ve hikmeti öğreten bir peygamber gönderdi"(Ali imran 164)."Müteşabihatın tevilini sadece Allah ve ilimde ileri gidenler bilirler"(Ali imran 7) 

lEDÜN İLMİ ANCAK HAL İLE ELDE EDİLEBİLECEĞİNDEN BU DA ÜSTAD  İLE SOHBET VE BERABERLİK LE, ONA TABİ VE TESLİM OLMAKLA VE İTİRAZ ETMEMEKLE MÜMKÜN OLABİLİR.

Kehf suresinde zikredilen Hz.musa ve Hz.Hızır arkadaşlığı bunun örneğidir.Hz.Musa bu ilmi öğrenmek istediğini Hz.Hızırdan talep etmiş ancak Hz.Hızır:" "Sen benim ile beraber bulunmaya , bana tabi olup itiraz etmemeye "sabredemezsin" " demiştir.Yihe Hz.Hızır "O halde eğer bana tabi olursan , sana o konuda bilgi verinceye kadar hiçbir şey hakkında bana soru sorma"demiştir (Kehf 66-67)

Bu ayet işaret etmektedir ki , ledünni ilmin öğrenilmesi , beraber olma (sohbet) tabi olma ve teslim olma yoluyla hal ile mümkün olur, söz ve sual ile değil.Hz.Musa üçüncü kez dayanamayıp yapılana itiraz edince Hz.Hızır "Bu seninle benim aramızın ayrılmasıdır"Kehf 77)  buyurmuştur.

ALLAH HAS KULLARINA VERDİĞİ HİKMETİ HALKTAN ESİRGEMİŞTİR.

Allah Teala, has kullarına verdiği hikmetleri avam denilen halktan esirgemiştir..Çünkü onlar, bu hikmete layık değiller.O halde hikmet hazinesini bulan hakim, arif , onun değerini bilmeli, kalbinde saklamalı, canın dan aziz tutmalıdır.Kur'an da "Ey iman edenler! Karılarınız ve evlatlarınız düşmanlarınızdır.onlardan sakının" buyrulur.Böylece cahillerin ariflere, bilmeyenlerin bilenlere, düşünemeyenlerin düşünenlere olan düşmanlıklarını bu ayet bildirmiştir.Ebu Hüreyre hazretleri söylemiştir:"Peygamber SAV den iki ilim öğrendim.Birini halka söyledim, İkincisini söyleseydim boğazım kesilirdi".

Cüneydi Bağdadi bir müridine ." Biz tevhid ilmini içimizde sakladık Sen halka söyledin ve onların fitnelerini uyandırdın.şer niyetleri canlandı" buyurmuştur.Dünyayı seven, velileri inkar eden münafıklara , hikmetlerden, ilahi sırlardan bir kelime bile söylenmez.Çünkü velilerin hikmetleri ilmi ledündür.Açıklanması hatadır ve gayrimeşrudur.

LEDÜN İLMİ

 Bazı insanlar, şeyhleri küçük düşürmek amacıyla imtihan için soru sorarlar.Böyle birisi bir mürşide sormuş:"Efendi, şeyhlerde  ilmi ledün bilgisi olur.Sen ledün ilmini nerede okudun?".Hazret kızmaz ve yumuşak bir eda ile:"Oğlum, akıllı konuş.Ledün ilmi okunmaz.Bunu bir kitap yazmaz.Ledün ilmini ancak Allah dilediği kuluna verir.Sır ilmidir, hikmet ilmidir"

VARLIK KAVRAMI

İslyam düşünürlerinden varlığın hakikatı ve mahiyetini sorgulayanlar cevap olarak iki ilim dalını meydana getirmişlerdir.Varlığın hakikatını akli ve nakli delillerle ispatlayan "Kelam" ilmi, manen hakikatı kişinin kendinde arayıp kendinde bulabileceğini açıklayan "vahdet-ledün" ilmidir. Kelam ilminin en önemli temsilcisi Seyyid Şerif Cürcani hazretleri, Vahdet ilminin en önemli temsilcisi ise İbni Arabi hazretleridir. Vahdeti vücud , gerçeği meteryalist bir yaklaşımla aramaz.Aradığını "Sende iste, sende bul" düsturu ile yola çıkar.Bunu enfüs ve afak(yani içsel ve dışsal olarak anlama/sezme takip eder."VElillahi ma fissemavati ve ma filardi.Vekanallahü bi külli şey'in muhitan"(Göklerde ne var yer dene varsa hepsi Allah'ındır.Allah her şeyi çepçevre kuşatmıştır.Nisa 4/126)ayetikerimesine göre Allah her şeyi ihata eden ve ezeli hakikattır.

LEDÜN İLMİ

Ledün ilmi deyince, insanın gözünün önüne mektep, medrese ilimleri gibi okuyup öğrenilecek bir ilim geliyor. Hâlbuki bu ilim, unutmak ilmidir ve nihayet insanın dilini lâl, aklını ermez eder. Bundan sonra öyle bir ilim zuhûr eder ki… Ama maddî ilim de inkâr edilemez! Acîz ilmi tamamlanıp bitirilmeden, hakîkat bilinemez. Kur’ân’daki “ölmeden evvel ölme” işte bu “acz”dir… Ama bu kendi kendine olmaz… Konuşmak ve sevişmekle olur. S. – Kader yok mu bu işte? – Kader iki türlüdür: Cüz kaderi, Kül kaderi. Bizim, kendi irâde ve isteğimizle yaptığımız işler, cüz kaderimizdir. Kül kaderi de Allah’ın takdîr ettikleridir. Biz istesek, cüz kaderimizi bozabiliriz. Kül de, kendisinin takdîr ettiklerini bozabilir. Acz ilmi bitince, hiçbir arzu kalmayınca herşey kader olur, kendisi de… Ondan sonra zevk başlar. O zevki kelâm anlatamaz. Bilenler, herkese öğretmek isterler amma, “yine kendi kanunu- oraya gelince harp! diye, lisân ve akıl duruyor. Mısrî Niyazî: “Vahdet-i Hakkı bilenin dili lâldir, akl-ı mat!”diyor.

GÖNÜL HASTALIĞININ DERMANI

Ledün ilmi ,Hakk'ın zatıyla ilgili sırlı bilgiler olup Resullerinden ve veli kullarından dilediğine verir.İlmiLedün dersinigörüp kemaline nail olanlar, gönül hastalarının derdlerine derman olur ve irşadlarıyla onları sevindirirler.
İLM-İLEDÜN DERSİNE ARİF OLAN KİŞİLER
HASTA-DİL OLANLARIN DERDİNE LOKMAN OLUR
Niyazi-i Mısri

LEDÜN İLMİ

Tasavvuf konusunda sohbete şu hadisi kutsi ile girilir:"KÜNTÜ KENZEN MAHFİYYEN FEAHBEBTÜ EN U'REFE FE 'HALAKTÜL HALK-A Lİ U-REFE"(Ben gizli bir hazine idim, yani her türlü suretten soyutlanmış bir varlık idim.Bilineyim istedim de tüm yaratıklarla birleşip kendime muhabbet için halkı ve alemleri halk ettim).Bilinmekliğini istemek Ledün ilmi olarak zuhura çıkmıştır.Ledün ilmi ise güzel olduğu kadar herkese açılmayan ,bildirilmeyen ilimdir,sırdır.
Ledün ilmi,Allah ile ilgili bilgi ve sırlara ait ilim, gayb ve marifet ilmidir.
Efendimiz (sav)'e "Sana üç ilim bildirdik.Birini herkese(ŞERİAT),İKİNCİSİNİ İSTEYENLERE(TARİKAT)ÜÇÜNCÜSÜNÜ İSTEDİĞİNE"BUYRULAN ÜÇÜNCÜ İLİM "LEDÜN İLMİDİR"
Taha suresinin 114 ayetinde geçen "KUL RABBİ ZIDNİ İLMEN"(Rabbim ilmimi artır "de)buyruğundaki ilim Ledün ilmidir.
Hakikat , gerçeklerin tahsil edildiği, Hakk'ın gaypta değil mutlakta, yaşamın içerisinde, yaşamla birlikte zikredildiği ilim olması sebebiyle , aşığı maşukuna kavuşturacak olan ilim olması sebebiyle güzeldir.Geliş yeri ise Hakk'tandır.Bu güzel ilim "Aşığın aşkını,fasığın fıskını artırır" buyrulduğu üzere zikri hale çeviremezsek irfaniyete eremeyiz.Aşkı oluşturamazsak nispet varlığımızdan arınamaz,maşuka ulaşamayız.Bu sefer ilim bizde ikinci bir benlik oluşturur ki o da zulmaniyet barındırır.İlim ,aynı ilim, ilimde kusur yok; sen ilmi sahiplenip kendini var etmeye , Hakkı ispat etmek yerine kendini ispat etmeye başladınmı Firavunlaşmışsındır.İlim var hal yok ise halimiz firavun gibi olur.
Bu nedenle Niyazi Mısri demiştir ki:
Zehi kenz-i hafi kandan gelür her var olur peyda
GĞehi zulmet zuhur eder gehi envar olur peyda
(Güzel ve gizli hazine ondan gelir oluşur.Ya zulmete dönüşür ya da nur oluşturur)