TEVBENİN DÖRT MANASI-AVARİFÜL MAARİF

Tevbenin şeri manası:kötülükten,taate dönmektir.Yani yapılmış olan bir kötülükten vazgeçerek iyilik içinde olmaktır.Pişmanlıktan sonra hareketsiz kalmak yarım tevbedir.İyilik içinde olmakla tevbe tamamlanmış olur.Şihabettin Sühreverdi hazretleri Avarifül Maarif isimli eserinde (ki dört kitap vardır ki Şeyhi olmayanlara,şeyh buluna kadar Şeyhlik eder:Bunlar Mevlana'nın Mesnev-i Şerifi,,Ebu Talip Mekki'nin Kutul Kulub'ü,Şihabeddin Sühreverdi'nin ,Avarifül maarif'i,Gazali'nin ihya'sıdır),tevbenin dört manası vardır bunlar birbirlerinin yardımcısıdırlar:BİRİNCİSİ ,Fiillerinin ayıplarını görmek(Yani salik kendi fiillerini beğenmeyecek ,onu mayup ve na-tamam,eksik görecektir.)İKİNCİSİ,"Riayet",daima kendi hatırını ve batınını muhalefet kastından ve meylinden muhafazaya riayet edecektir.Yani zahirde kötülükten çekindiği gibi ,batında da kötülüğün lezzeti düşüncesinden vazgeçecektir.ÜÇÜNCÜSÜ,"Muhasebe",nefsinin  ahvali ve fiili acaba emri Hakk'a mavafıkmıdır,mahalifmidir?diye hesap içinde olmaktır.DÖRDÜNCÜSÜ:"Murakabe"bilcümle hareketlerinde ,zahirde,niyyetlerinde Hak Teala'yı kendi üzerinde gözetleyen ve bilen olarak mütala etmektir.