BELA AĞIZDAN ÇIKAN SÖZE BAĞLIDIR

 Bir hadiste buyrulmuştur:"Bela ağızdan çıkan söze bağlıdır."Vallahi şu şeyi yapmayacağım" diye yemin eden bir kul , her şeyi şeytana bırakmış olur.Böylece şeytan maharetini "kulun yapmayacağım" dediği şeye teksif eder ve sonunda ona yaptırır".

Yine bir hadiste buyrulmuştur: " Bazan olur ki nefsim bana bir şey fısıldar.Onu söylemekten beni alıkoyan sadece onunla müptela kılma endişesidir".

EN İSABETLİ OLAN SÖZ

 EN İSABETLİ OLAN SÖZ

Kisra’nın huzurunda hikmet ehli konuşuyorlardı:

Gam deryasından gelen çetin dalgaların en büyüğü hakkında

Birisi dedi ki:En büyük dert uzun süren hastalıktır.

Bir başkası da; En zor şey ihtiyarlık ile fakirliktir.

Bir üçüncüsü de:En fena şey ecel yakın iken kötü amele devamdır.

En isabetli söz olarak üçüncüye ait söz seçildi (Abdurrahman molla Cami) 

SÖZÜN TESİRİ İÇİN

 Efendimiz sav buyurmuştur:” Sadece diliyle öğüt verenin sözü boşa gitmiştir.etkili olmaz, ama kalbiyle öğüt verenin sözleri ise etkili olur”.Bu hadisteki birinci kısım , bilen ama bildiği ile amel etmeyen kimsedir.İkinci kısım ise bilen ve bildiğiyle amel eden kişidir.Bu yüzden onun sözü tesir eder.Böylelerinin sözünden hikmet, ibret ve fikir meyveleri doğar .Akıllı kimselerin yapması gereken şey Allah korkusuyla , böyle insanların eteğini tutmak , peşi sıra gitmektir.

 

ALİM VE ARİF SÖZÜ/HALİ

     Alim olan şahsın hali, söylediği sözlerden aşağıdadır.Arif olan şahsın hali söylediği sözlerin üstündedir.Kendi keyfine göre hayat süren bir kişi yine kendikeyfine göre ölemez.Örneğin Karasinek keyfince, boş yere uçar gider, nereye dilerse oraya konar durur.Etin üzerine de konar.Kasap bir kaç kez kovaladıktan sonra satırı indirir ve başını bedeninden ayırır.Kasap şöyle mırıldanır:"Seni  ikaz etmiştim, her yere konma diye"

SÖZ VE TESİRLERİ

 Söz(kelam) canlıdır ve bir tohum gibidir.Avamın sözünün gerçekleşmeyiş nedeni onun olgunlaşmamış bir tohum gibi olması ve toprağa düştüğünde çürümesidir.Kamillerin sözleriyse , olgun tohum olduğundan , hele bir de ekilirse, mutlaka filizlenecek ve içindeki ağacı meydana çıkartacaktır.Tohumun(çekirdeğin) içindeki ağaç gözükmez.ancak ekildikten sonra çıkan filiz ve gelişen ağacı herkes görür.İnsan kainatın çekirdeğidir.O çekirdekten oluşan meyve de yine insan olacaktır.

Sunullah Gaybi hazretleri buyurmuştur:

Bir ağaçtır bu alem, meyvesi oldu Adem /Meyvedir matlub olan, sanma ki ağaç ola 

SÖZ

 Her şey gibi söz'de mertebe mertebedir.Sözün en yüksek mertebeli olanına "vahiy" denir.Allah kelamı olan vahiy kaynak suyu gibi saf olduğu için içime hazırdır.Ayrıca bir muameleden geçirilmesine gerek yoktur.Kur'anın bir harfinin dahi değiştirilememesinin nedeni budur.
Bunun bir alt mertebesi "Kutsi Hadis" denen Peygamber'in ağzında şekillenen Allah kelamıdır. Daha sonra sırasıyla hadisler, kamil zatların kelamları  mertebe mertebe sıradan insanların sözleri gelir.Bu sonuncularda esas itibarıyla Allah kelamı, yani aynı kaynağın suyu olmasına rağmen , çok uzun bir yol kat ettiği için geçtiği yerlerden kirlenmiş olduğundan içilmezden evvel filtrasyona tabi tutulması icap eder.Aksi halde içenleri rahatsız eder. 

SÖZE DİKKAT ETMEK GEREKTİR

İnsan ne çekerse dilinden çeker imiş. En kötüsü de Allah adamlarına dil ile sataşmaktır. Gerek huzurlarında, gerekse gıyaplarında dil ile olan dokunma çok tehlikelidir.Sahibini gayrete getirir. Denmiştir ki:”Söz vadisinin uçurumlarına dikkat et. Allah dostlarının tokadının sedası yoktur. Devası yoktur. Davası yoktur.”

İZİNSİZ SÖZ SÖYLEMEK

 İzinsiz söz fişeksiz mermiye benzer. O, merasim için sırf ses çıkarsın diye kullanılan mermi gibidir, gürültüsünden başka bir tesiri olmaz. Sesi duyulur bir şeye değmez, çünkü ucunda mermisi yok. İzinsiz konuşmakta ucunda çekirdeği olmayan mermiye benzer, konuşan,söyleyen,yazan çizen çok  lakin insanların üzerinde tesiri olmuyor.Silahlar var, gürültü var ama hakiki mermi değil. Bu nedenle şeytan hakiki mermi olmayan sohbetlerden korkmaz ve ürkmez, "şenlik topudur,aldırma" der.

SÖZ SÖYLEMEK,AMEL ETMEK

Şeyh Ruveym hazretleri buyurmuştur ki"Cenab-ı Hakk sana söz ve amel verdikten sonra o sözü (söyleme gücü/konuşma kabiliyeti) senden alıp sadece ameli bıraksa hiç endişelenme. Zira bu senin hakkında bir nimettir. Çünkü söz söylemenin çok afeti vardır. Maksat ameldir.Ve eğer ameli alıp sende söz bırakırsa haline ağla.Çünkü bu sana musibettir. Eğer ikisini birden alırsa bu senin için felakettir.

SÖZ,KELAM,KONUŞMAK

Hz.Ali (kv) hazretleri buyurdu:Samt ve sükutu ziyade olanın  mehabeti artık olur.(Susanın heybeti artar).
Amr b.As(r.a)(öl:664) hazretleri:
"Kelam deva gibidir ki iktizası miktarı(gereği kadarı) istimal olunursa(kullanılırsa) nef(fayda) verir.Yok miktarı lazımından ziyade kılınırsa devası badi-i helak(helak sebebi) olur" demiştir.
Lokman hazretleri oğluna vasiyette:
""Samt(susma) ve sükutun ile iftihar eyleye , zira lisan, her akşam ve sabah , sair aza ve cevarihe ne haldesiniz diye istifsar eylediğinde(sorduğunda) sair aza ve cevarih(diğer vücud organları);sen bizleri halimize terk eder isen hayır ve salah (iyilik) üzereyiz diyecevap verirler" demiş

DİLDEN SIÇRAYANLAR

Bu dil çakmak taşı gibi ve ağız demir gibidir; ve dilden sıçrayan şey de ateş gibidir.Çakmak taşını ve demiri birinin sözünü diğerine nakil cihetiyle  ve gerek kendi tarafından nereye dokunacağı tefekkür etmeksizin , laf olsun dilini beyhude kullanma(KUL HAYRUN VE İLLA FESKUT)"Hayır söyle ve yoksa sus"hadisi şerifiyle amel etmek gereklidir.Dinleyenlerin istidatları ve tabiatları meçhuldür ve karanlıktır.Tabiatlar sözden etki etmeye müsait olduğu için ağızdan sıçrayan bir kıvılcım pamuğa ettiği tesir gibi yangına sebeb olabilir.
Halkın tabiatını ve istidadını düşünmeden ve fikretmeden , akıllarının gözlerini dikip kapayan kimseler zalimdir.Bir söz koca bir alemi viran ederölmüyş tilkileri aslan yapar.

DEĞENLER

Bazı insanların gözü, bazılarının sözü, bazılarının da özü değer.Özü değenler evliyaullahtır.(Ahmet Amiş Sultan)