Bu hususları İbni arabi hazretleri Füsusta Fassa Üzeyr ve Fassı Salihde anlatmıştır..Kısaca şudur:Hakikatta vücud birdir.o da Hakk'ın vücududur.ve bu vücudun meratibe tenezzülü ancak rahmeten lil esmadır.Yani Zat-ı ahadiyyede gizli ve müstehlek olan sıfat ve esmai ilahiyye hüküm ve eserlerinin meydana çıkması içindir.İlk tenezzül-i zati İLİM mertebesine vaki olup her bir ismin zılli bir suret-i ilmiyye le sabit olmuştur.Bunlara "ayan-ı sabite"derler.Onların istidadatı esmai ilahiyyenin hassiyat ve istidadatıdır.ve bu suver ancak Hak tarafından "Kün"emriyle ,süratle mütekevvin olur.Binanaleyh tekvin Hak tarafından değildir;belki kain olan canibindendir.Hak tarafından sadece bir emir vardır.Nitekim bir kimse oturan uşağına"kalk"diye emretse ,uşağın ayağa kalkmasında amirin dahli yoktur.Zira kıyam ancak uşak tarafından olur ve fiil uşağındır.İyi veya fena kıyamında amire bir hüküm terettüp etmez.Suver-i ilmiyyede böyle iyi veya fena suretlerde tekevvününde Hakk'ın dahli yoktur.tekvin abd canibindendir.Hak onları yalnız ifaza-i vücudeder.ve ifazi vücud ise ancak cud ve keremdir.Cud ve kerem sahibine niçin cud ve kerem yaptın?diye itiraz edilmez.Belki bu ifaza esnasında beğendiklerini alanlara sual ve itiraz teveccüh ederler.Enbiya 21/23:"
Hakk'a işlediğinden sual olunmaz,ve onlar me'uldürler"diğer ayetikerimede Nahl 16/118:"
Biz onlara zulmetmedik ve lakin onlar nefislerine zulmeder oldular"buyrulur.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder